พ.ร.บ.กฎอัยการศึก พระพุทธศักราช 2457 เปลี่ยนอะไรบ้าง

พระราชปรารภ มีพระบรมราชโองการในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาวชิราวุธพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ดำรัสเหนือเกล้าฯ ให้ประกาศทราบทั่วกันว่ากฎอัยการศึกซึ่งได้ตราเป็นพระราชบัญญัติไว้ตั้งแต่ พ.ศ. ๒๔๕๐ (ร.ศ. ๑๒๖) นั้น อำนาจเจ้าพนักงานฝ่ายทหารที่จะกระทำการใด ๆ ยังหาตรงกับระเบียบพิชัยสงคราม อันจะได้รักษาความเรียบร้อยปราศจากภัย ซึ่งจะมีมาจากภายนอก หรือเกิดขึ้นภายในได้โดยสะดวกไม่ บัดนี้ สมควรแก้ไขกฎอัยการศึกและเปลี่ยนแปลงให้เหมาะกับกาลสมัย จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ยกเลิกกฎอัยการศึก พ.ศ. ๒๔๕๐ (ร.ศ. ๑๒๖) นั้นเสีย และให้ใช้กฎอัยการศึกซึ่งได้ตราเป็นพระราชบัญญัติขึ้นใหม่ดังต่อไปนี้ นามพระราชบัญญัติ ใช้พระราชบัญญัติที่ใดเมื่อใดต้องประกาศ ผู้มีอำนาจใช้กฎอัยการศึก เมื่อเลิกต้องประกาศ อำนาจทหารเมื่อประกาศใช้กฎอัยการศึก อำนาจศาลทหาร และอำนาจศาลพลเรือน เมื่อประกาศใช้กฎอัยการศึก เจ้าหน้าที่ฝ่ายทหารมีอำนาจ การตรวจค้น การเกณฑ์ การห้าม การยึด การเข้าอาศัย การทำลายหรือเปลี่ยนแปลงสถานที่ การขับไล่ ร้องขอค่าเสียหายหรือค่าปรับจากเจ้าหน้าที่ฝ่ายทหารไม่ได้ มอบอำนาจให้เจ้ากระทรวง ประกาศมา ณ วันที่ ๒๗ สิงหาคม พระพุทธศักราช ๒๔๕๗ เป็นวันที่ ๑๓๘๖ ในรัชกาลปัจจุบันนี้ บัญชีต่อท้าย พระราชบัญญัติกฎอัยการศึก (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๐๒ ก. คดีที่เกี่ยวกับตัวบุคคลบางจำพวก ๑. คดีที่ตำรวจกระทำความผิดในขณะปฏิบัติหน้าที่ราชการสนาม ๒. คดีที่บุคคลพลเรือนสังกัดในราชการทหารเป็นผู้ถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิด ไม่ว่าจะเกี่ยวกับหน้าที่ราชการหรือไม่ และไม่ว่าจะได้กระทำความผิดในที่ใด ๆ ในเขตที่ใช้กฎอัยการศึก ๓. คดีที่บุคคลใด ๆ เป็นผู้ถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิดร่วมกับบุคคลที่อยู่ในอำนาจศาลทหาร หรือร่วมกับบุคคลดังกล่าวใน ๑. หรือ ๒. ไม่ว่าจะเป็นตัวการหรือผู้สมรู้สนับสนุน ๔. คดีที่บุคคลที่อยู่ในอำนาจศาลทหารเป็นผู้ถูกกล่าวหาว่ากระทำความผิดร่วมกับบุคคลที่มิได้อยู่ในอำนาจศาลทหาร ไม่ว่าจะเป็นตัวการหรือผู้สมรู้สนับสนุน ข. คดีที่เกี่ยวกับความผิดบางอย่าง ๑. คดีที่เป็นความผิดมีโทษตามประมวลกฎหมายอาญาทหาร ๒. คดีที่มีข้อกล่าวหาฐานประทุษร้ายต่อว่ากระทำความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ซึ่งเป็นของใช้สำหรับใช้ในราชการทหารแห่งกองทัพไทย หรือกองทัพพันธมิตรแห่งประเทศไทย หรือประทุษร้ายต่อความผิดเกี่ยวกับชีวิตหรือและร่างกายทหารไทยหรือทหารพันธมิตรแห่งประเทศไทย ในขณะกระทำการตามหน้าที่ หรือเพราะเหตุที่กระทำการตามหน้าที่ ๓. ความผิดตามประมวลกฎหมายลักษณะอาญา ดังต่อไปนี้ (ก๑) ความผิดฐานประทุษร้ายแก่พระเจ้าอยู่หัวและต่อองค์พระมหากษัตริย์ พระราชินี รัชทายาท และผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ ตั้งแต่มาตรา ๑๐๗ ถึงมาตรา ๑๑๒ (๒) ความผิดต่อความมั่นคงของรัฐภายในราชอาณาจักร ตั้งแต่มาตรา ๙๗๑๑๓ ถึงมาตรา ๑๑๑๑๑๘ (ข๓) ความผิดต่อทางพระราชไมตรีความมั่นคงของรัฐภายนอกราชอาณาจักร ตั้งแต่มาตรา๑๑๙ ถึงมาตรา ๑๒๙ (๔) ความผิดต่อสัมพันธไมตรีกับต่างประเทศ ตั้งแต่มาตรา ๑๑๒๑๓๐ ถึงมาตรา ๑๑๕๑๓๕ (ค๕) ความผิดต่อเจ้าพนักงาน ตามมาตรา ๑๑๗ และมาตรา ๑๑๘ ๑๓๗ เฉพาะที่เกี่ยวกับราชการทหาร มาตรา ๑๑๖๑๓๖ มาตรา ๑๑๙๑๓๘ ถึงมาตรา ๑๒๒๑๔๒ มาตรา ๑๒๗๑๔๕ และมาตรา ๑๒๘๑๔๖ (ง๖) ความผิดฐานใช้อำนาจและต่อตำแหน่งหน้าที่ในทางทุจริตราชการ ตั้งแต่มาตรา ๑๒๙๑๔๗ ถึงมาตรา ๑๓๕๑๕๔ มาตรา ๑๓๗๑๕๘ ถึงมาตรา ๑๔๑ ๑๖๕ (๗) ความผิดต่อเจ้าพนักงานในการยุติธรรม ตามมาตรา ๑๔๓ ๑๗๒ เฉพาะที่เกี่ยวกับราชการทหาร มาตรา ๑๔๔ และ ๑๗๐ มาตรา ๑๗๑ มาตรา ๑๔๖ (จ) ความผิดฐานกระทำให้เสื่อมเสียอำนาจศาล ตั้งแต่๑๗๕ ถึงมาตรา ๑๘๕ มาตรา ๑๔๗ ถึง๑๘๙ มาตรา ๑๕๔ ๑๙๓ มาตรา ๑๙๗ และมาตรา ๑๙๘ เฉพาะเมื่อศาลนั้นเป็นศาลทหาร (ฉ๘) ความผิดฐานฟ้องเท็จและเบิกความเท็จ ตั้งแต่ต่อตำแหน่งหน้าที่ในการยุติธรรม ตามมาตรา ๑๕๕ ถึง๒๐๑ และมาตรา ๑๖๒ ที่ได้กระทำในศาลทหาร๒๐๒ (ช๙) ความผิดฐานสมคบกันเป็นอั้งยี่และเป็นซ่องโจรผู้ร้ายเกี่ยวกับความสงบสุขของประชาชน ตั้งแต่มาตรา ๑๗๗๒๐๙ ถึงมาตรา ๑๘๒๒๑๖ (ซ๑๐) ความผิดฐานก่อการจลาจล ตามเกี่ยวกับการก่อให้เกิดภยันตรายต่อประชาชนตั้งแต่มาตรา ๑๘๓ และ๒๑๗ ถึงมาตรา ๑๘๔ (ฌ) ความผิดฐานกระทำให้เกิดภยันตรายแก่สาธารณชน ฐานกระทำให้สาธารณชนปราศจากความสะดวกในการไปมาและการส่งข่าวและของถึงกัน และฐานกระทำให้สาธารณชนปราศจากความสุขสบาย ตั้งแต่๒๒๔ มาตรา ๒๒๖ มาตรา ๑๘๕๒๒๘ ถึงมาตรา ๑๙๔๒๓๒ มาตรา ๑๙๖๒๓๔ มาตรา ๑๙๙ ๒๓๕ มาตรา ๒๓๗ และมาตรา ๒๐๐๒๓๘ (ญ๑๑) ความผิดฐานปลอมเกี่ยวกับดวงตรา แสตมป์ และตั๋ว ตั้งแต่มาตรา ๒๑๑๒๕๐ ถึงมาตรา ๒๑๓๒๕๓ เฉพาะที่เกี่ยวกับราชการทหาร (ฎ๑๒) ความผิดฐานปลอมหนังสือเกี่ยวกับเอกสาร ตั้งแต่มาตรา ๒๒๓๒๖๕ ถึงมาตรา ๒๒๗ มาตรา ๒๒๙ และมาตรา ๒๓๐ ทั้งนี้ ๒๖๘ เฉพาะที่เกี่ยวกับราชการทหาร (ฏ๑๓) ความผิดฐานวิ่งราวเกี่ยวกับทรัพย์ ชิงทรัพย์ ปล้นทรัพย์ และฐานโจรสลัด ตั้งแต่ตามมาตรา ๓๓๖ มาตรา ๒๙๗ ถึง๓๓๙ และมาตรา ๓๐๒๓๔๐ ๔. ความผิดตามพระราชบัญญัติตามกฎหมายว่าด้วยการเกณฑ์พลเมืองอุดหนุนราชการทหาร พุทธศักราช ๒๔๖๔ ๕. ความผิดตามพระราชบัญญัติเครื่องแบบตามกฎหมายว่าด้วยเขตปลอดภัยในราชการทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗ ๖. ความผิดตามพระราชบัญญัติเขตปลอดภัยในราชการตามกฎหมายว่าด้วยเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๘ ๗. ความผิดตามพระราชบัญญัติรับราชการทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๙พ.ศ. ๒๔๙๗ ตั้งแต่มาตรา ๔๑๔๕ ถึงมาตรา ๔๕๔๙ ๘. ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยฝิ่น ๙. ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยยาเสพติดให้โทษ ๑๐. ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการป้องกันการกระทำอันเป็นคอมมิวนิสต์

ในเขตที่ประกาศใช้กฎอัยการศึก ศาลพลเรือนคงมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีอย่างปกติ แต่ผู้มีอำนาจประกาศใช้กฎอัยการศึก มีอำนาจประกาศให้ศาลทหารพิจารณาพิพากษาคดีอาญาซึ่งการกระทำผิดเกิดขึ้นในเขตที่ประกาศใช้กฎอัยการศึก และในระหว่างที่ใช้กฎอัยการศึก ตามที่ระบุไว้ในบัญชีต่อท้ายพระราชบัญญัตินี้ทุกข้อ หรือแต่บางข้อ และหรือบางส่วนของข้อใดข้อหนึ่งได้ ประกาศให้ศาลทหารมีอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีตามความในวรรคแรก ให้มีผลบังคับเฉพาะคดีที่การกระทำผิดเกิดขึ้นตั้งแต่วันเวลาที่ระบุไว้ในประกาศ วันเวลาที่ระบุนั้นจะเป็นวันเวลาที่ออกประกาศนั้นเองหรือภายหลังก็ได้ ประกาศเช่นว่านี้ให้โฆษณาในราชกิจจานุเบกษาด้วย นอกจากกรณีดังกล่าวแล้ว ถ้าคดีอาญาใดที่เกิดขึ้นในเขตที่ประกาศใช้กฎอัยการศึก มีเหตุพิเศษเกี่ยวกับความมั่นคงของประเทศหรือความสงบเรียบร้อยของประชาชน เมื่อแม่ทัพใหญ่ร้องขอ คณะกรรมการซึ่งได้ขึ้นตามพระราชบัญญัตินี้ผู้บัญชาการทหารสูงสุดจะสั่งให้พิจารณาพิพากษาคดีอาญานั้นในศาลทหารก็ได้ ให้มีคณะกรรมการคณะหนึ่งโดยคณะรัฐมนตรีแต่งตั้ง ประกอบด้วยประธานกรรมการหนึ่งนาย และกรรมการอื่นอีกสองนาย ในจำนวนนี้ต้องแต่งตั้งจากข้าราชการตุลาการในหรือนอกราชการไม่น้อยกว่าหนึ่งนาย เพื่อพิจารณาสั่งตามความในวรรคก่อน