คำปรารภ

มีพระบรมราชโองการในพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาวชิราวุธ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ดำรัสเหนือเกล้าฯ ให้ประกาศทราบทั่วกันว่า เมื่อในรัชกาลแห่งสมเด็จพระบรมชนกนารถ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตั้งพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ขึ้นเมื่อ พระพุทธศักราช ๒๔๔๐ และได้ใช้พระราชบัญญัตินั้นเป็นแบบแผนวิธีปกครองทั่วพระราชอาณาจักร อันอยู่ภายนอกจังหวัดกรุงเทพฯ มาจนบัดนี้ พระราชบัญญัติอื่น ๆ อันเนื่องด้วยวิธีปกครองราษฎร ซึ่งตั้งขึ้นภายหลังต่อมา ได้ยึดพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่นี้เป็นหลักอีกเป็นอันมาก เพราะฉะนั้นพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ นับว่าเป็นพระราชบัญญัติสำคัญในการปกครองพระราชอาณาจักรอย่าง ๑ ตั้งแต่ได้ตราพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ ในพระพุทธศักราช ๒๔๔๐ มา วิธีปกครองพระราชอาณาจักรได้จัดการเปลี่ยนแปลงดำเนินมาโดยลำดับหลายอย่าง ทรงพระราชดำริเห็นว่า ถึงเวลาอันสมควรที่จะแก้ไขพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ให้ตรงกับวิธีการปกครองที่เป็นอยู่ทุกวันนี้ จึงได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้แก้ไขพระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ รัตนโกสินทร ศก ๑๑๖ ของเดิม แห่งใดที่ยังใช้ได้ให้คงไว้ แห่งใดที่เก่าเกินกว่าวิธีปกครองทุกวันนี้ ก็แก้ไขให้ตรงกับเวลารวบรวมตราเป็นพระราชบัญญัติไว้ สืบไปดังนี้ ตอน ๑ การตั้งหมู่บ้าน ตอน ๒ การแต่งตั้งผู้ใหญ่บ้าน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน การออกจากตำแหน่งของผู้ใหญ่บ้าน และผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน ตอน ๓ การตั้งหมู่บ้านชั่วคราว ตอน ๔ หน้าที่และอำนาจของผู้ใหญ่บ้านและผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน ตอน ๑ การตั้งตำบล ตอน ๒ การตั้งกำนันและกำนันออกจากตำแหน่ง ตอน ๓ หน้าที่และอำนาจของกำนัน ตอน ๔ แพทย์ประจำตำบล การตั้งและหน้าที่ ตอน ๕ การประชุมกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน กรรมการตำบล กรรมการหมู่บ้าน แพทย์ประจำตำบล และวินัยของกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน แพทย์ประจำตำบล และผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน ตอน ๑ การตั้งอำเภอและกิ่งอำเภอ ตอน ๒ การจัดตั้งกรมการอำเภอ ตอน ๓ หน้าที่และอำนาจของกรมการอำเภอ ก. การปกครองท้องที่ ข. การป้องกันภยันตรายของราษฎร และรักษาความสงบในท้องที่ ฃ. การที่เกี่ยวด้วยความแพ่งและความอาญา ค. การป้องกันโรคร้าย ฅ. บำรุงการทำนา ค้าขาย ป่าไม้และทางไปมาต่อกัน ฆ. บำรุงการศึกษา ง. การเก็บภาษีอากร จ. หน้าที่เบ็ดเสร็จ ประกาศมา ณ วันที่ ๔ กรกฎาคม พระพุทธศักราช ๒๔๕๗ เป็นวันที่ ๑๓๓๒ ในรัชกาลปัจจุบันนี้ บัญชี ก กฎหมายและฐานความผิดตามมาตรา ๑๒ (๑๑) (๑) ประมวลกฎหมายยาเสพติด ในความผิดร้ายแรงเกี่ยวกับยาเสพติดเฉพาะในความผิดฐานเป็นผู้ผลิต นำเข้า ส่งออก หรือจำหน่าย (๒) กฎหมายเกี่ยวกับการเลือกตั้ง ในความผิดฐานกระทำการอันเป็นการทุจริตในการเลือกตั้ง (๓) กฎหมายว่าด้วยการพนัน ในความผิดฐานเป็นเจ้ามือหรือเจ้าสำนัก (๔) กฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ ในความผิดฐานค้ามนุษย์ (๕) กฎหมายว่าด้วยการกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน ในความผิดฐานกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน บัญชี ข กฎหมายและฐานความผิดตามมาตรา ๑๒ (๑๑/๑) (๑) ประมวลกฎหมายยาเสพติด ในความผิดฐานเสพยาเสพติด และมีไว้ในครอบครองซึ่งยาเสพติดเพื่อเสพ (๒) กฎหมายเกี่ยวกับที่ดิน ในความผิดฐานที่เกี่ยวกับที่สาธารณประโยชน์ (๓) กฎหมายว่าด้วยป่าไม้ ในความผิดฐานทำไม้ หรือเจาะ หรือสับ หรือเผา หรือทำอันตรายด้วยประการใด ๆ แก่ไม้หวงห้าม ความผิดฐานก่อสร้าง แผ้วถาง หรือเผาป่า หรือกระทำด้วยประการใด ๆ อันเป็นการทำลายป่า หรือเข้ายึดถือหรือครอบครองป่า และความผิดฐานครอบครองซึ่งไม้หวงห้ามอันยังมิได้แปรรูป โดยไม่มีรอยตราค่าภาคหลวงหรือรอยตรารัฐบาลขาย (๔) กฎหมายว่าด้วยป่าสงวนแห่งชาติ ในความผิดฐานยึดถือครอบครอง ทำประโยชน์ หรืออยู่อาศัยในที่ดิน ก่อสร้าง แผ้วถาง เผาป่า หรือทำไม้ อันเป็นการเสื่อมเสียแก่สภาพป่าสงวนแห่งชาติ (๕) กฎหมายว่าด้วยการสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ในความผิดฐานมีไว้ในครอบครอง ค้า นำเข้า หรือส่งออก ซึ่งสัตว์ป่าสงวน สัตว์ป่าคุ้มครอง สัตว์ป่าควบคุม สัตว์ป่าอันตราย รวมตลอดทั้งความผิดฐานล่าสัตว์ป่าสงวนหรือสัตว์ป่าคุ้มครองเว้นแต่เป็นความผิดที่ไม่ต้องรับโทษ ความผิดฐานยึดถือหรือครอบครองที่ดิน ก่อสร้าง แผ้วถาง เผาป่า หรือกระทำด้วยประการใด ๆ ให้เสื่อมสภาพหรือเปลี่ยนแปลงสภาพธรรมชาติไปจากเดิมในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า และความผิดฐานตัด โค่น แผ้วถาง เผา ทำลาย ต้นไม้หรือพฤกษชาติอื่นในเขตห้ามล่าสัตว์ป่า (๖) กฎหมายว่าด้วยอุทยานแห่งชาติ ในความผิดฐานยึดถือหรือครอบครองที่ดิน ก่อสร้าง แผ้วถาง เผาป่า หรือกระทำด้วยประการใด ๆ ให้เสื่อมสภาพหรือเปลี่ยนแปลงสภาพพื้นที่ไปจากเดิมในอุทยานแห่งชาติ วนอุทยาน สวนพฤกษศาสตร์ หรือสวนรุกขชาติ (๗) กฎหมายว่าด้วยการทวงถามหนี้ ในความผิดฐานกระทำการทวงถามหนี้ ในลักษณะการข่มขู่ การใช้ความรุนแรง หรือการกระทำอื่นใดที่ทำให้เกิดความเสียหายแก่ร่างกาย ชื่อเสียง หรือทรัพย์สินของลูกหนี้หรือผู้อื่น หรือการแสดงหรือการใช้ข้อความ เครื่องหมาย สัญลักษณ์ หรือเครื่องแบบที่ทำให้เข้าใจว่าเป็นการกระทำของศาล เจ้าหน้าที่ของรัฐ หรือหน่วยงานของรัฐ (๘) กฎหมายว่าด้วยอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน วัตถุระเบิด ดอกไม้เพลิง และสิ่งเทียมอาวุธปืน ในความผิดฐานที่เกี่ยวกับอาวุธปืน เครื่องกระสุนปืน หรือวัตถุระเบิดที่นายทะเบียนไม่อาจออกใบอนุญาตให้ได้